Konu: Üstün Yetenekli Çocuklarda İki Kere Farklı Birey Sorunu

İki kere farklı terimi, özel zihinsel işlemleme (örn: asperger sendromu, özel öğrenme güçlüğü, dikkat eksikliği hiperaktivite
bozukluğu, duyusal entegrasyon sorunu, davranış sorunları gibi) sorunları olan fakat aynı zamanda son derece yüksek genel zihinsel potansiyeli olan çocukları tanımlamak için kullanılmaktadır (Gallagher,1988).

Özel yeteneklilikle birlikte görülemeyen tek özellik zihinsel engeldir, özel yetenekli birey diğer tüm özellikleri taşıyabilir. Kurallarınızda devamlı, kararlı, tutarlı olun.

a. Özel Yetenekli Bireyler ve Asperger Sendromu:

Asperger sendromu, otizm gibi yaygın gelişimsel bozukluklardan biridir.

http://www.sessizbilgi.com/dosya/files/asperger.jpg

Asperger sendromu;
• İletişim kurmakta zorluk yaşama (hem akranlarıyla hem de kendinden büyük yaştakilerle)
• Bazı davranışları sıklıkla yapma (parmak şıklatma, el çırpma vb.)
• Göz teması kuramama gibi sözel olmayan iletişime ilişkin sorunlar yaşama
• Belli alanda yoğunlaşmış aşırı ilgi; örneğin günlük hayatta gerekli bilgileri öğrenmede sıkıntı yaşarken, birçok futbolcunun -ayakkabı numarasına varıncaya kadar- hayatını ezberleyebilir.

b. Özel Yetenekliler ve Özel Öğrenme Güçlükleri (ÖÖG)

Özel öğrenme güçlüğü; bireyin okuma yazma, kendini ifade etme, matematik, organize olma, yön bulma gibi becerilerde yaşadığı güçlüklerdir. Öğrenme güçlüğü olan özel yetenekli bir çocuk, ileri bir okuma becerisine sahipken yazmada yetersiz kalabilir.

Hepimizin aynı olmasını beklemeyin.

Çocuk yaşadığı bu güçlüklerin üstesinden gelmek için daha çok çaba sarf eder. Sınıf ortamında bu çocukların davranış sorunları görülebilir, kendilerine olan güvenleri zedelenip arkadaş ilişkileri bozulabilir ve kaygı yaşayabilirler.

Ne Yapmalı?
* Çocuğunuzun öğrenme güçlüğü olduğu alanı fark edin ve bu konuda bir uzmandan yardım alın.
* Çocuğunuzun güçlü ve zayıf yönlerini belirleyin ve ona bu yönde destek olun.
* Çocuğunuzun benlik saygısının gelişmesi için yetersizliklerinden çok yeteneklerine odaklanın.
* Çocuğunuzun öğrenme yöntemini keşfedin.

Yapamadığım şeyler için bana baskı yapmayın!

2 (Düzenleyen: Ufuk Aksoy, Düzenleme tarihi: 09-05-2017 15:35:55)

Cvp: Üstün Yetenekli Çocuklarda İki Kere Farklı Birey Sorunu

c. Özel Yetenekliler ve Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu(DEHB)

Dikkat Eksikliği:

• Dikkatin bir noktaya toplanamaması
• Çevreden gelen tüm uyarıcılara açık olma
• Sınavlarda dikkate bağlı hatalar yapma
• Dağınıklık, eşyaları kaybetme
• Unutkanlık gibi belirtileri vardır.

Yalnızca dikkat eksikliği olan çocukların en belirgin özelliği yavaş olmalarıdır. Bu gibi belirtilerin çocukta 6 ay süreyle, birden fazla ortamda, sık ya da çok sık görülüyor olması ve çocuğun yaşamında en az bir alanı olumsuz etkiliyor olması durumunda dikkat eksikliğinden şüphelenilebilir.

Aşırı Hareketlilik (Hiperaktivite), bireyin yaşına ve gelişim düzeyine uygun olmayacak şekilde hareketli olmasıdır.

• Yerinde uzun süre oturamama,
• Elin ayağın sürekli kıpır kıpır olması,
• Genellikle amaçsızca hareket hâlinde olması,
• Çok konuşma gibi belirtileri vardır.

Dürtüsellik, bireyin davranışlarını kontrol etmesinde sorun yaşamasıdır.

• Birey bir şey yaparken sonuçlarını düşünmeden hareket eder.
• Acelecilik, istekleri ertelemede güçlük çekme
• Aklına geleni hemen yapma
• Düşündüğünü hemen söyleme, söz kesme
• Sıra beklemekte zorluk yaşama gibi belirtilerle kendini gösterir.



DEHB tanısı almış özel yetenekli çocuğun yaşadığı güçlüklerden biri beklenmeyen düşük başarıdır. Çocuk kolay öğrendiği için ilkokul döneminde dikkatini derse vermese bileöğrenebilir ancak konular zorlaştıkça çocuğun akademik başarısı düşebilir ve kendine güveni azalabilir. Çocuk kolay öğrendiğinden zamanı planlama, çalışma alışkanlıkları edinme, dikkatini yoğunlaştırma gibi becerileri edinmekte geç kalabilir.

DEHB’li çocuk akranlarından sosyal-duygusal olgunluk olarak geride kalabilir ve bu da çocuğun akranları tarafından dışlanmasına yol açabilir. DEHB ve özel yeteneğin bazı özellikleri benzeşmektedir, bu da çocuğun doğru tanı almasını zorlaştırmaktadır.

Ne Yapmalı?
* Çocuktaki davranışlar yaşam becerilerini olumsuz etkilediğinde rehberlik servisiyle iş birliği yaparak bir çocuk psikiyatristine gidin.
* Çocuğun gelişim alanlarındaki düzeylerini fark edin ve beklentilerinizin bu düzeylere uygun olmasını sağlayın.
* Çocuğunuza fiziksel aktivite yapabileceği alanlar sunun. Örneğin onu kamplara, grup çalışmalarına yönlendirin ve yeni insanlarla tanışmasını sağlayın.
* Toplumsal kurallara uyması ve kendi sınırlarını tanıması, başkalarına saygı duyması ve sorumluluk alması için aile olarak tutarlı davranışlar sergileyin.
* Çalışma ortamındaki dikkat dağıtan materyalleri azaltın.
* Farklı duyulara hitap eden öğretim stratejileri uygulayarak, yaparak yaşayarak öğrenmesini sağlayın.
* Çocuğunuzun hareketliliğinin elinde olmadığını unutmayın.