Konu: Özel Yetenekli Öğrencinin Tanılanması

Özel yetenekli bireylere yetenek ve potansiyellerini ortaya koyabilecekleri eğitim ortamlarının sağlanması konusunda erken ve en önemlisi doğru tanılama önemlidir. Ülkemizde de özel yetenekli bireylerin tanılaması iki şekilde yapılmaktadır. Bireyin BİLSEM sürecinde tanılanması ya da RAM’lara başvuru yaparak eğitsel tanılamanın yapılması şeklindedir.

Bakanlıkça belirlenen tanılama yaşı veya sınıf seviyesi esas alınarak ve genel zihinsel yetenek, görsel sanatlar ile müzik alanlarında özel yetenekli olduğu düşünülen öğrencilerin BİLSEM’lere aday gösterilmesi ile ilgili iş ve işlemler, Bakanlıkça yayımlanan tanılama takvimi doğrultusunda yürütülür (Millî Eğitim Bakanlığı Bilim ve Sanat Merkezleri Yönergesi, 2016). Tanılama süreci 3 aşamada
gerçekleşir:

Birinci aşama; genel zihinsel, görsel sanatlar ve müzik yetenek alanlarında yetenekli olduğu düşünülen öğrencinin örgün eğitim gördüğü okulundaki sınıf öğretmeni tarafından e-okul sistemi üzerinden gözlem formu doldurularak öğrencinin aday gösterilmesidir.

İkinci aşama sınıf öğretmenleri tarafından aday gösterilen öğrencilere Bakanlığın belirlediği şekilde merkezî biçimde grup tarama uygulamasının yapılmasıdır.

Üçüncü aşama ise grup tarama uygulamasından beklenilen performansı gösteren öğrencilerin bireysel incelemelere alınarak değerlendirilmesidir. Bireysel inceleme sürecinde istenilen performansı gösteren öğrenci BİLSEM öğrencisi olmaya hak kazanır. BİLSEM öğrencisi aynı zamanda örgün eğitim gördüğü okulunda destek eğitim odasından da faydalanabilir.

Bakanlığın belirlediği BİLSEM tanılama sınıf seviyesinin dışında olan bireyler ise rehberlik ve araştırma merkezlerinde tanılama sürecine dâhil olurlar. Rehberlik ve araştırma merkezinde tanılama süreci şu şekildedir; özel yetenekli olduğu düşünülen öğrenci için örgün eğitim gördüğü okulundaki okul rehber öğretmeninin müşavirliğinde sınıf öğretmeni tarafından eğitsel değerlendirme isteği formu doldurulur. Form kapalı zarf içinde veliye verilir, veli randevu gününde form ve çocukla beraber RAM’a gider. RAM’da alanında uzman testörler tarafından bireysel incelemeye alınır. İstenilen performansı gösteren çocuk özel eğitim değerlendirme kurulu kararıyla özel yetenekli birey tanısı alır.

Eğitsel tanısı yapılan çocuk örgün eğitim gördüğü okulunda il/ilçe özel eğitim hizmetleri kurulu kararı ile destek eğitim odasından faydalanır.